บทที่ ๑๔ | หน้าที่ ๒ เข้าเรื่องการสังคายนากันต่อดีกว่าขอรับ ที่ประชุมได้ยกพระสัพพกามีมหาเถระศิษย์ของพระอานนท์เถระเจ้า ซึ่งมีพรรษาอายุกาล ๑๒๐ ปี สูงกว่าภิกษุทุกรูป ณ ที่นั้นเป็นประธาน และมีพระมหาเถระชั้นผู้ใหญ่ที่สำคัญคือ พระเรวตะ พระสาฬหะ พระสาณสัมภูต พระยศ พระอุชชโสภิตะ ทั้ง ๕ รูปนี้ก็เป็นศิษย์ของพระอานนท์เถรเจ้าดุจกัน พระวาสภคามิ พระสุมนะเป็นศิษย์ขอพระอนุรุทธเถระเจ้า ที่ประชุมมีการคัดเลือกพระอรหันตสาวกเข้าร่วมประชุมอยู่ ๗๐๐ รูปเพื่อทำการสังคายนาโดยพร้อมเพรียงกัน เวลาผ่านมา ๘ เดือนนับแต่วันแรกที่พระเจ้ากาฬาโศกทรงอนุญาตให้มีการชุมนุมที่เวลุการามวิหาร การสังคายนาพระไตรปิฎกจึงแล้วเสร็จ ผลการสังคายนาถือเอาคติตามแบบแผนตามมติของพระอรหันตเจ้าครั้งปฐมสังคายนา และพยายามที่จะรักษาจารีตเก่าตามที่ได้ตกลงกันไว้แต่คราวที่มีการสังคายนาในครั้งแรก โดยไม่ยอมให้มีการเปลี่ยนแปลงใดๆเลย การสังคายนาครั้งนี้จึงเป็นการซักซ้อมความเข้าใจกันให้หนักแน่นในการธำรงรักษาพระธรรมวินัย โดยปราศจากข้อเปลี่ยนแปลงใดๆในหมู่สงฆ์หมู่หนึ่ง ทั้งนี้ กระผมยังไม่มั่นใจนักว่าเหตุการณ์จักสงบเรียบร้อยเสียทีเดียว เนื่องจากยังมีภิกษุชาววัชชีบุตรกลุ่มหนึ่ง ที่ไม่ได้รับการคัดเลือกให้เข้าร่วมการสังคายนา ในช่วงระยะเวลาแปดเดือนนั้น กระผมได้ข่าวมาว่าภิกษุกลุ่มนี้ ได้เที่ยวชักชวนคณะภิกษุต่างๆ ที่มีความคิดเห็นในทางลดหย่อนสิกขาบท และที่มีความเห็นประสงค์จะดัดแปลงแก้ไขพระธรรมเข้าเป็นพวกด้วยจำนวนหมื่น เหมือนดังว่าจะเตรียมการทำอะไรสักอย่าง ประการใดก็ตาม กระผมก็ยังเชื่อว่า พระสัทธรรมจักยังคงไม่เสื่อมสลาย หากยังมีพุทธบริษัทสี่ที่คอยเกื้อกูลกันด้วยใจ ที่มุ่งหวังจะทำนุบำรุงพระพุทธศาสนา ให้สืบทอดยืนยาวไปตราบจนชั่วลูกชั่วหลาน ขอน้องหญิงภาวิณีโปรดวางใจ หวังว่าคงสบายดีนะขอรับ กระผมจักตามเสด็จพระโอรสไปรับเจ้าหญิงแห่งสาวัตถีไปเข้าพิธีอภิเษกในเดือนหน้า หวังว่าคงจักมีบุญได้พบน้องหญิงที่นั่นอีกสักครั้ง อ้อ เกือบลืมแน่ะขอรับ ครั้งหน้าหากจะส่งจดหมายมา ใช้ภาษาโกศลก็ได้นะขอรับ ทีแรกกระผมอ่านลายมือที่เป็นภาษาสิงหลแล้วเดาไม่ถูกว่าน้องหญิงมาจากแคว้นไหน รู้ได้อีกทีก็เมื่อสังเกตดูลักษณะของเจ้านกพิราบ ที่มีลวดลายและสีขนเป็นลักษณะ เฉพาะของนกพิราบที่เลี้ยงในนครสาวัตถีจึงเดาได้ ส่วนน้องวตีแท้จริงเป็นเจ้าหญิงและน้องภาวิณีเป็นเหลนสาวของวิสาขามิคารมาตา กระผมเดาเอาทั้งสิ้น เดือนหน้าจักมาขอคำเฉลยจากปากของน้องหญิงเองนะขอรับ บุญรักษา ศรีราม. ความปีติยินดีเกิดขึ้นระลอกแล้วระลอกเล่าอยู่ภายในใจ ภาวิณีอ่านทวนซ้ำเนื้อความในจดหมายอีกหลายรอบราวกับจะจารจำทุกถ้อยคำในจดหมาย เผลอไผลทอดจินตนาการไปถึงเหตุการณ์ภายในวิหารเวลุการามว่า คงจะคราคร่ำไปด้วยพุทธบริษัทอยู่เป็นจำนวนมาก ศรีรามอาจจะนั่งอยู่ตรงไหนสักตำแหน่งของพระวิหารแล้วจดจำเรื่องราวต่างๆ มาบันทึกไว้ในเวลาที่ว่างเว้นจากภาระ น้องหญิงภาวิณีคงจักพอคาดเดาได้ว่า เจ้าชายต้องใช้สมาธิมากเพียงใด เพื่อมิให้จิตใจล่องลอยไปหาหญิงสาวชาวบ้าน ที่ช่วยเหลือพระองค์ไว้ในกลางป่า แล้วสมาธิของคนเขียนเองเล่า มิได้บรรยายบอก ความคิดคำนึงต่างๆล่องลอยออกไปเป็นหมอกหนาทึบปิดบัง ความผ่องใสที่เคยบังเกิดเป็นปกติอยู่ภายในจิตใจ ภาวิณีระลึกได้เองตามปกติวิสัยของผู้ที่คอยสังเกตจิตใจของตนเองอยู่เสมอ ครั้นใกล้เที่ยง ถึงเวลาที่ต้องไปตรวจสอบดูแลความเรียบร้อยของมหาวิหารบุพพาราม หญิงสาวพับแผ่นหนังแล้วทอดสายตาผ่านหน้าต่างมองดูพระวิหาร อันเป็นสถานที่ที่ตนผูกพันมาตั้งแต่เล็กจนเติบใหญ่ ร่มฉัตรบนยอดชายคาของมหาวิหารเบื้องหน้าสะท้อนแดดเป็นประกายระยับจับตา ตัวอารามทอดเงาครึ้มนำความสงบร่มเย็นแก่สรรพชีวิตถ้วนหน้า ต้นโพธิ์ระบัดใบเมื่อต้องลมส่งภาษาคล้ายถามไถ่ ใยจักคิดพึ่งพาร่มเงาหรือไออุ่นจากผู้ใดอีกเล่า หญิงสาววางจดหมาย จัดเก็บรวมในข้าวของที่มีอยู่น้อยชิ้นภายในเรือนอย่างเป็นระเบียบ นิ่งอยู่สักพักจึงเก็บสำรับและลงจากเรือน   < หน้าก่อนหน้า หน้าถัดไป >